Đặng Ngọc Thuỷ
Theo quy định mới, người bị áp dụng biện pháp này phải đến trình diện Công an cấp xã trong thời hạn 3 ngày, trường hợp cố tình không chấp hành có thể bị xử lý và bị đề nghị thay đổi biện pháp ngăn chặn.
Phải trình diện trong thời hạn 3 ngày
Bộ Công an ban hành Thông tư số 56 gồm 4 chương, 18 điều quy định về quản lý, theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú. Thông tư có hiệu lực từ tháng7/2026, cụ thể hóa các quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự, Luật Thi hành tạm giữ, tạm giam và các quy định liên quan về biện pháp ngăn chặn cấm đi khỏi nơi cư trú.
Thông tư đồng thời tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong tổ chức thực hiện, quy định rõ trình tự, thủ tục quản lý, trách nhiệm của Công an các cấp cũng như hệ thống biểu mẫu, hồ sơ phục vụ công tác theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú.
Một trong những điểm mới đáng chú ý là quy trình tiếp nhận người bị cấm đi khỏi nơi cư trú. Theo đó, ngay sau khi nhận được lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú từ cơ quan có thẩm quyền, Trưởng Công an cấp xã sẽ phân công cán bộ trực tiếp quản lý, theo dõi và xác minh thông tin.
Khi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú đến trình diện, Công an cấp xã sẽ kiểm tra, đối chiếu thông tin trong lệnh cấm; phổ biến quyền, nghĩa vụ, quy định về điểm danh, kiểm diện, triệu tập; thông báo cán bộ trực tiếp quản lý; lập biên bản trình diện; yêu cầu người bị áp dụng biện pháp ngăn chặn viết giấy cam đoan chấp hành nghĩa vụ và lập hồ sơ quản lý, theo dõi.
Việc tiếp nhận trình diện được thực hiện tất cả các ngày trong tuần, kể cả ngày nghỉ, lễ, Tết, nhằm bảo đảm người bị cấm đi khỏi nơi cư trú có thể thực hiện nghĩa vụ đúng thời hạn.
Đáng chú ý, việc tiếp nhận được thực hiện tất cả các ngày trong tuần, kể cả ngày nghỉ, lễ, Tết, nhằm bảo đảm người bị cấm đi khỏi nơi cư trú có thể thực hiện nghĩa vụ đúng thời hạn.
Thông tư cũng quy định rõ trách nhiệm của người bị cấm đi khỏi nơi cư trú trong việc trình diện. Nếu quá 3 ngày kể từ khi nhận được lệnh mà không đến trình diện, Trưởng Công an cấp xã sẽ triệu tập để yêu cầu giải trình, lập giấy cam đoan và hoàn tất thủ tục tiếp nhận theo quy định.
Trường hợp xác định người bị cấm đi khỏi nơi cư trú cố tình không trình diện sẽ bị lập biên bản xử lý vi phạm nghĩa vụ. Nếu tiếp tục không chấp hành giấy triệu tập, Công an cấp xã sẽ tiến hành xác minh, xử lý theo từng trường hợp cụ thể và thông báo cho cơ quan đã ra lệnh cấm để xem xét xử lý theo thẩm quyền.
Tăng cường quản lý bằng dữ liệu dân cư và VNeID
Thông tư cũng quy định cụ thể các biện pháp quản lý, theo dõi người bị cấm đi khỏi nơi cư trú theo hướng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và dữ liệu số.
Theo đó, Công an cấp xã sẽ quản lý người bị cấm đi khỏi nơi cư trú thông qua hoạt động đăng ký thường trú, tạm trú, khai báo tạm vắng, lưu trú, kiểm tra cư trú, đồng thời khai thác, cập nhật thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và các phần mềm nghiệp vụ quản lý.
Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm nghĩa vụ, Trưởng Công an cấp xã có thể triệu tập người bị cấm đi khỏi nơi cư trú để làm việc, kiểm tra, xác minh. Giấy triệu tập phải ghi rõ thời gian, địa điểm, nội dung và thành phần làm việc; quá trình làm việc phải được lập biên bản theo quy định.
Đáng chú ý, nếu người bị cấm đi khỏi nơi cư trú không có mặt theo giấy triệu tập mà không có lý do chính đáng hoặc có hành vi tự ý rời khỏi nơi cư trú khi chưa được phép, Công an cấp xã sẽ lập biên bản, xử lý vi phạm và có thể đề nghị cơ quan đã ra lệnh cấm thay đổi biện pháp ngăn chặn theo quy định của pháp luật.
Bên cạnh đó, sau khi tiếp nhận và trong suốt quá trình quản lý, Công an cấp xã có trách nhiệm cập nhật đầy đủ thông tin của người bị cấm đi khỏi nơi cư trú vào Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, ứng dụng VNeID và các phần mềm nghiệp vụ nhằm bảo đảm công tác quản lý được thực hiện đồng bộ, chính xác và kịp thời.
Thông tư cũng quy định rõ cơ chế phối hợp giữa cơ quan ra lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú và Công an cấp xã. Khi có quyết định thay đổi hoặc hủy bỏ biện pháp ngăn chặn, đình chỉ điều tra, tạm đình chỉ điều tra hoặc quyết định truy nã đối với người bỏ trốn, cơ quan đã ra lệnh phải thông báo bằng văn bản cho Công an cấp xã nơi đang quản lý để kịp thời cập nhật, theo dõi.
Ngoài ra, Thông tư còn quy định thống nhất về hệ thống biểu mẫu, sổ sách, hồ sơ quản lý; việc nhận xét định kỳ hằng tháng đối với quá trình chấp hành nghĩa vụ của người bị cấm đi khỏi nơi cư trú và trách nhiệm của Công an các đơn vị, địa phương nhằm bảo đảm việc quản lý, theo dõi được thực hiện chặt chẽ, thống nhất trên toàn quốc.
https://www.nguoiduatin.vn/nguoi-bi-cam-di-khoi-noi-cu-tru-khong-trinh-dien-sau-3-ngay-se-bi-xu-ly-the-nao-204260705082551271.htm
