Luật đã điều chỉnh thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, rút ngắn thời hạn chi trả, đồng thời quy định rõ hơn về trình tự, thủ tục trả tiền bảo hiểm.
![]() |
| Luật Bảo hiểm tiền gửi số 111/2025/QH15 (Luật BHTG) chính thức có hiệu lực từ ngày 01/5/2026 với nhiều quy định mới nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ người gửi tiền. |
Luật Bảo hiểm tiền gửi số 111/2025/QH15 (Luật BHTG) chính thức có hiệu lực từ ngày 01/5/2026, với nhiều quy định mới nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ người gửi tiền. Đáng chú ý, Luật đã điều chỉnh thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, rút ngắn thời hạn chi trả, đồng thời quy định rõ hơn về trình tự, thủ tục trả tiền bảo hiểm. Những thay đổi này không chỉ tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho hoạt động chi trả mà còn góp phần đẩy nhanh quá trình đưa khoản tiền bảo hiểm đến tay người gửi tiền, bảo đảm tốt hơn quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, củng cố niềm tin vào hệ thống các tổ chức tín dụng.
Ba thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm
Thứ nhất, khi phương án phá sản tổ chức tín dụng được phê duyệt hoặc Ngân hàng nhà nước có văn bản xác nhận chi nhánh ngân hàng nước ngoài mất khả năng chi trả tiền gửi cho người gửi tiền.
Thứ hai, khi Ngân hàng nhà nước có văn bản đình chỉ hoạt động nhận tiền gửi của tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt và tổ chức tín dụng đó có lỗ lũy kế lớn hơn 100% giá trị vốn điều lệ và các quỹ dự trữ theo báo cáo tài chính đã được kiểm toán gần nhất.
Thứ ba, khi NHNN có văn bản thông báo cho tổ chức BHTG về việc trả tiền bảo hiểm trong trường hợp cần thiết để bảo đảm an toàn hệ thống tổ chức tín dụng, trật tự, an toàn xã hội. Quy định này thể hiện tính linh hoạt của Luật BHTG trong xử lý các tình huống đặc biệt.
So với Luật BHTG năm 2012, Luật BHTG đã bổ sung thêm hai căn cứ phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm tại hai trường hợp thứ hai và thứ ba. Điều này cho phép triển khai cơ chế chi trả ngay khi đáp ứng các điều kiện luật định, thay vì phải đợi đến khi phương án phá sản tổ chức tín dụng được phê duyệt. Qua đó, nâng cao tính chủ động, kịp thời trong bảo vệ người gửi tiền, đồng thời góp phần hạn chế rủi ro và duy trì sự ổn định của hệ thống các tổ chức tín dụng.
Rút ngắn thời hạn chi trả: Chủ động, linh hoạt và kịp thời hơn
Luật BHTG và Thông tư số 04/2026/TT-NHNN ban hành ngày 31/3/2026 đã cụ thể hóa quy trình trả tiền bảo hiểm, quy định rõ trách nhiệm của từng chủ thể và các mốc thời gian trong quá trình chuẩn bị, thực hiện chi trả. Một trong những điểm mới đáng chú ý là rút ngắn thời hạn trả tiền bảo hiểm tối đa từ 60 ngày xuống còn 45 ngày kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, trong đó tổ chức BHTG có trách nhiệm trực tiếp trả tiền bảo hiểm cho người được BHTG trong thời hạn này hoặc ủy quyền cho tổ chức tham gia BHTG khác thực hiện. Quy định này không chỉ tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho việc tổ chức chi trả mà còn góp phần xác lập thời hạn thực hiện cụ thể, đẩy nhanh quá trình người gửi tiền nhận được tiền bảo hiểm, giúp người gửi tiền an tâm hơn, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Trong quy trình chi trả bảo hiểm tiền gửi, người gửi tiền không phải thực hiện các thủ tục lập và nộp hồ sơ đề nghị chi trả mà trách nhiệm này thuộc về tổ chức tham gia BHTG.
Theo quy định, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ thời điểm phát sinh nghĩa vụ, tổ chức tham gia BHTG phải gửi hồ sơ đề nghị trả tiền bảo hiểm cho Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam.
Sau đó, trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ, BHTG Việt Nam kiểm tra chứng từ, sổ sách để xác định số tiền bảo hiểm phải trả. Trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày kết thúc kiểm tra, BHTG Việt Nam phải có phương án chi trả và thông báo công khai về địa điểm, thời gian, phương thức trả tiền bảo hiểm trên ba số liên tiếp của một tờ báo trung ương, một tờ báo địa phương tại nơi tổ chức tham gia BHTG đặt trụ sở chính và nơi có chi nhánh, trên một báo điện tử, đồng thời đăng tải trên trang thông tin điện tử của BHTG Việt Nam tại địa chỉ div.gov.vn và các hình thức khác do BHTG Việt Nam quyết định.
Với những quy định cụ thể về trình tự, trách nhiệm và thời hạn thực hiện thủ tục trả tiền bảo hiểm, Luật BHTG và Thông tư 04 góp phần bảo đảm tính minh bạch trong quy trình chi trả, giúp người gửi tiền nắm rõ thông tin và giảm bớt tâm lý lo lắng, hoang mang.
Nhìn chung, những quy định mới của Luật BHTG đã góp phần hoàn thiện cơ chế bảo vệ người gửi tiền, từ việc xác định rõ các căn cứ phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, rút ngắn thời hạn chi trả đến cụ thể hóa trách nhiệm của các chủ thể liên quan. Qua đó, nâng cao tính chủ động, minh bạch và hiệu quả trong quá trình thực hiện chính sách BHTG. Với vai trò là tổ chức tài chính nhà nước hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, BHTG Việt Nam tiếp tục khẳng định trách nhiệm trong bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, góp phần củng cố niềm tin công chúng và duy trì sự an toàn, ổn định của hệ thống các tổ chức tín dụng.
https://tapchikinhtetaichinh.vn/quy-dinh-moi-trong-chi-tra-bao-hiem-tien-gui-nham-tang-cuong-bao-ve-nguoi-gui-tien-172720.html




